ලොව විශාලතම තෙල් අපනයනකරු වන සෞදි ඇරම්කෝ සමාගම අප්රේල් මාසය සඳහා ආසියානු ගැනුම්කරුවන් වෙත ලබාදෙන බොරතෙල් සැපයුම දෙවන වරටත් කප්පාදු කර තිබේ.
අමෙරිකානු-ඊශ්රායල සහ ඉරාන යුද්ධය හේතුවෙන් හෝමුස් සමුද්ර සන්ධිය හරහා සිදුකරන වෙළඳ කටයුතුවලට බාධා එල්ල වීම මීට හේතු වී තිබෙන අතර
අප්රේල් මාසයේදී රතු මුහුදේ පිහිටි යාන්බු වරාය හරහා අපනයනය කරන ‘Arab Light’ වර්ගයේ බොරතෙල් පමණක් තම පාරිභෝගිකයන් වෙත ලබාදීමට එම සමාගම තීරණය කර ඇත.
මෙහි ප්රතිඵලයක් ලෙස ආසියානු පිරිපහදුවලට සැපයුම් සීමා කර ඇති අතර ඒවායේ පිරිපහදු කළ නිෂ්පාදන සීමා කිරීමට සිදුව තිබේ.
මේ අතර ඉරාන යුද්ධය මධ්යයේ ගෝලීය තෙල් හා ගෑස් වෙළඳපොළ දිගුකාලීන අස්ථාවරත්වයකට මුහුණ දී සිටියි.
බලශක්ති ආර්ථික විද්යාව සහ මූල්ය විශ්ලේෂණ ආයතනයේ ප්රධාන විශ්ලේෂකයෙකු වන ඇනා මාරියා ජැලර්-මාකරෙවික්ස් පවසන්නේ බලශක්ති වෙළඳපොළ කෙරෙහි යුද්ධයේ බලපෑම එය කොපමණ කාලයක් පවතින්නේද යන්න මත සම්පූර්ණයෙන්ම රඳා පවතින බවයි.
ලෝකයේ LNG සැපයුමෙන් සියයට 20 කට පමණ දැනට බාධා ඇති වී ඇති බවත්, තෙල් හා තෙල් නිෂ්පාදනවලින් සියයට 25 ක් පමණ ද ඇතුළුව ලොව පුරා වෙළඳපොළවල් මත සැලකිය යුතු පීඩනයක් ඇති කරන බවත් ඇය සඳහන් කළාය.
“තව කාලයක් ගත වන තරමට, වෙළඳපොලේ ස්ථාවරත්වයක් සොයා ගැනීම වඩාත් අපහසු වන අතර, ඉල්ලුමට යම් බාධාවක් අපට දැකගත හැකිය,” ඇය පවසා තිබේ.
යුරෝපය ටික කලක සිට ගෑස් වෙළඳපොළේ “රතු කොඩි සංඥා” දකින නමුත් මහාද්වීපය එම අනතුරු ඇඟවීම් නොසලකා හැර ඇති බව ජලර්-මාකරෙවික්ස් පැවසුවාය.
“වසර හතරකට පෙර යුරෝපයේ අපට විශාල තත්වයක් තිබුණා. ගෑස් වෙළඳපොළ අර්බුදයක තිබුණා. අර්බුදයට යම් තරමකට සහාය වීමට අපි ක්රම සොයා ගත්තා, ඒ ගෑස් පරිභෝජනය අඩු කිරීම. තෙල් හා ගෑස් වෙළඳපොලේ අප දැක ඇති දෙය නම් බොහෝ අස්ථාවරත්වයක් පවතින බවයි. ඕනෑම යුද්ධයක්, ඕනෑම කාලගුණික තත්වයක් පවා ගෑස් සහ තෙල් වෙළඳපොළට බාධා කළ හැකිය,” ඇය පැවසුවාය.
භූ දේශපාලනය සහ කාලගුණික සිදුවීම් යන දෙකම ගෝලීය බලශක්ති වෙළඳපොළවල් කෙතරම් බිඳෙනසුලු විය හැකිදැයි නැවත නැවතත් පෙන්වා දෙන ජලර්-මාකරෙවික්ස් වැඩිදුරටත් සඳහන් කරන්නේ “ස්ථාවර, දිගුකාලීන විසඳුමක්” සොයා ගත යුතු බවයි.
