ශ්රී ලංකාවේ දේශපාලන ඉතිහාසය පුරාවටම ආණ්ඩු පෙරළීමට මෙන්ම දැවැන්ත මහජන විරෝධතා නිර්මාණය වීමට ප්රබලතම සාධකයක් වූයේ ගොවියා සහ කෘෂිකර්මාන්තයයි. 2022 වසරේ පැනනැගුණු මහජන අරගලය සඳහා ද ගෝඨාභය රාජපක්ෂ රජයේ හදිසි කාබනික පොහොර ප්රතිපත්තිය හේතුවෙන් කෘෂිකර්මාන්තයේ සිදුවූ කඩාවැටීම ඍජුවම බලපෑවේය. අද වන විටත් වී ගොවියාගේ ප්රශ්නය සහ කෘෂිකාර්මික අර්බුදය නැවතත් සමාජ කතිකාවතක් බවට පත්ව තිබේ.
දේශපාලන පොරොන්දු සහ කෘෂිකර්මාන්තයේ යථාර්ථය
වත්මන් කෘෂිකර්ම අමාත්ය කේ.ඩී. ලාල්කාන්ත මහතා විසින් මෑතකදී කළ ප්රකාශයක් දැඩි ආන්දෝලනයකට තුඩු දුන්නේය. වාරිමාර්ග, පොහොර සහ යටිතල පහසුකම් සඳහා සමස්ත මහජනතාවගේ බදු මුදලින් විශාල ආයෝජනයක් ගොවියා වෙනුවෙන් සිදුකරන බවත්, එබැවින් ගොවියා තමන් රජවරුන් යැයි නොසිතා මහජනතාව ගැනද සිතිය යුතු බවත් ඔහු එහිදී ප්රකාශ කළේය.
මෙම ප්රකාශය සාම්ප්රදායික දේශපාලන වාගාලංකාරවලින් බැහැර වූවක් වුවද, එහි සත්යතාවක් පවතින බව ආර්ථික විශ්ලේෂකයින්ගේ මතයයි. ශ්රී ලංකාවේ දළ දේශීය නිෂ්පාදිතයෙන් (GDP) 8.4%ක් පමණක් කෘෂිකර්මාන්තයෙන් ලැබෙන මුත්, රටේ ශ්රම බලකායෙන් විශාල ප්රතිශතයක් (27% ක් පමණ) සහ සමස්ත ජනගහනයෙන් 70%ක් පමණ සෘජුව හෝ වක්රව කෘෂිකර්මාන්තය මත යැපෙයි.
පාරිභෝගිකයාටත් ගොවියාටත් පාඩු වන අබිරහස
කෘෂිකර්මාන්තය වෙනුවෙන් රජය විශාල පිරිවැයක් දරයි. එහෙත් සෑම කන්නයක් අවසානයේම පැනනගින ප්රධාන ගැටලුවක් ඇත.
- ගොවියාට අසාධාරණයක්: නිෂ්පාදන පිරිවැය ඉහළ යාම හේතුවෙන් තමන්ට නිසි ලාභයක් නොලැබෙන බව ගොවීන් පවසයි.
- පාරිභෝගිකයාට අසාධාරණයක්: ගොවියාට පාඩු සිදුවුවද, පාරිභෝගිකයාට අඩුවට සහල් මිලදී ගැනීමට නොහැකි වී ඇත.
මෙම දෙපාර්ශවයටම පාඩු සිදුවන පසුබිමක, මෙහි සැබෑ ලාභය ලබන්නේ අතරමැදියන් සහ මහා පරිමාණ මෝල් හිමියන් බව පැහැදිලි කරුණකි.
සහල් පරිභෝජනය, සෞඛ්යය සහ ජල නාස්තිය
කෘෂිකාර්මික අර්බුදය විද්යාත්මකව විශ්ලේෂණය කිරීමේදී කරුණු කිහිපයක් ඉස්මතු වේ.
- අධික පරිභෝජනය: ගෝලීය ඒකපුද්ගල සහල් පරිභෝජනය වසරකට කිලෝග්රෑම් 54ක් වන විට, ශ්රී ලංකාවේ එය කිලෝග්රෑම් 108ක් වැනි දෙගුණයක ඉහළ අගයක් ගනී.
- සෞඛ්ය බලපෑම: මෙලෙස අධික ලෙස කාබෝහයිඩ්රේට් පරිභෝජනය කිරීම හේතුවෙන් දියවැඩියාව වැනි බෝනොවන රෝග ඉහළ ගොස් ඇති අතර, එය සෞඛ්ය අංශයට විශාල ආර්ථික බරක් වී ඇත.
- ජල නාස්තිය: එක් සහල් කිලෝග්රෑමයක් නිෂ්පාදනය කිරීම සඳහා ජලය ලීටර් 1200 ත් 2400 ත් අතර ප්රමාණයක් වැය වේ. ජලයට නිසි වටිනාකමක් ලබා දුනහොත් (උදාහරණයක් ලෙස ලීටරයක් සත 20ක් ලෙස ගණනය කළහොත්), සහල් නිෂ්පාදනය සඳහා දරන සැබෑ පිරිවැය අතිවිශාලය. මීට අමතරව කුඹුරුවලට යොදන ජලය ප්රතිචක්රීකරණයකින් තොරව මුහුදට ගලා යාමද දැවැන්ත සම්පත් නාස්තියකි.
මහා පරිමාණ මෝල් හිමියන්ගේ ආධිපත්යය
වී අලෙවි මණ්ඩලය හරහා වී මිලදී ගැනීමේ ක්රියාවලිය ප්රායෝගිකව අසාර්ථක වී ඇත. ගොවීන් රජයට වී ලබා නොදීමට ප්රධාන හේතු කිහිපයක් ඇත.
- රජයේ වී මිලදී ගැනීමේ ක්රියාවලිය වවුචර් පත් සහ සංකීර්ණ ලිපිලේඛන පිරවීම් වලින් සමන්විත වීම.
- මෝල් හිමියන්ගේ නියෝජිතයින් සෘජුවම කුඹුරට පැමිණ, අස්වනු නෙළන අවස්ථාවේදී මුදල් ගෙවා වී රැගෙන යාම.
මෙම තත්ත්වය මත මෝල් හිමියන් අඩු මිලට වී මිලදී ගෙන, පසුව කෘත්රිම සහල් හිඟයක් මවා ඉහළ මිලකට සහල් අලෙවි කරති. අවසානයේදී සමස්ත බදු ගෙවන ජනතාවගේ මුදලින් නඩත්තු වන කෘෂිකර්මාන්තයේ ලාභය ඩඩ්ලි සිරිසේන වැනි මහා පරිමාණ ව්යාපාරිකයන් කිහිප දෙනෙකුගේ සාක්කුවට යයි.
වත්මන් රජයේ ප්රතිපත්ති සහ ක්රියාත්මක වීමේ අභියෝග
පසුගිය කාලයේදී ජනතා විමුක්ති පෙරමුණ ඇතුළු විපක්ෂයේ දේශපාලන පක්ෂ ගොවියා දේශපාලන සටන් පාඨයක් ලෙස භාවිත කළහ. වත්මන් විපක්ෂ නායක සජිත් ප්රේමදාස මහතා ද මේ වන විට අනුගමනය කරන්නේ එම සම්ප්රදායික ක්රමයමය. එහෙත් ජාතික ජන බලවේගයේ (NPP) ප්රතිපත්ති ප්රකාශනයේ 113 වැනි පිටුවේ කෘෂිකර්මාන්තය නගාසිටුවීම සඳහා විද්යාත්මක යෝජනා කිහිපයක් ඉදිරිපත් කර තිබුණි.
- රාජ්ය, පෞද්ගලික සහ ජනතා සහභාගීත්වයෙන් යුත් කෘෂි ගබඩා සහ සැකසුම් ඒකක ස්ථාපිත කිරීම.
- ඉන්දියාවේ “අමුල්” (Amul) සමුපකාර ක්රමය ආදර්ශයට ගනිමින් කුඩා ඉඩම් හිමියන් (අක්කර 1 බැගින් ඇති ගොවීන් 100ක්) එකතු කර කෘෂිකාර්මික කලාප නිර්මාණය කිරීම.
- යන්ත්ර සූත්ර සඳහා දරන අධික පිරිවැය අවම කර ගැනීමට සාමූහිකව මැදිහත් වීම.
එහෙත් ගැටලුව වී ඇත්තේ වත්මන් රජය බලයට පත්වී වසර දෙකකට ආසන්න කාලයක් ගතවී ඇතත්, මෙම විද්යාත්මක යෝජනා ක්රියාත්මක වන බවක් දක්නට නොලැබීමයි. රජය තවමත් සිදුකරමින් පවතින්නේ පැරණි ආණ්ඩු මෙන්ම පොහොර සහනාධාර දීම සහ වී වලට සහතික මිලක් නියම කිරීම වැනි තාවකාලික පැලැස්තර ඇලවීම පමණි.
නිගමනය:
ගොවියා රජ කරවීම වැනි දේශපාලන වාගාලංකාර වලින් ඔබ්බට ගොස්, කෘෂිකර්මාන්තය විද්යාත්මකව ගොඩනැගීමේ වැඩපිළිවෙලක් රජය විසින් වහාම සමාජගත කළ යුතුව ඇත. එසේ නොමැති වුවහොත්, මහා පරිමාණ මෝල් හිමියන් තර කිරීම සඳහා සමස්ත ජනතාවගේම බදු මුදල් අඛණ්ඩව කැප කිරීමට සිදුවනු ඇත.
- Lankatimes
