ශ්‍රී ලංකාවේ යෝජිත ආරක්ෂක නීති සම්පාදනය, ව්‍යවස්ථාමය ආරක්ෂණ සහ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී වගවීම සම්බන්ධ බරපතල ගැටලු පිළිබඳ සාකච්ඡා කිරීම සඳහා විපක්ෂ නායක සජිත් ප්‍රේමදාස කොළඹ 7 පිහිටි විපක්ෂ නායක කාර්යාලයේදී රාජ්‍ය තාන්ත්‍රික දූත මණ්ඩල සහ ජාත්‍යන්තර සංවිධාන නියෝජිතයින් සමඟ හමුවක් අද (26)කැඳවීය.
ත්‍රස්තවාදයෙන් රාජ්‍යය ආරක්ෂා කිරීමේ පනත් කෙටුම්පත සහ සංවිධානාත්මක අපරාධ වැළැක්වීමේ පනත් කෙටුම්පත කෙරෙහි මෙම සාකච්ඡාවේ දී මූලික වශයෙන අවධානය යොමු විය.
මේ අවස්ථාවට හිටපු පාර්ලිමේන්තු මන්ත්‍රී එම්. ඒ. සුමන්තිරන් සේම මෙම හමුවට සහභාගී වූ වත්මන් සහ හිටපු පාර්ලිමේන්තු මන්ත්‍රීවරුන් යෝජිත නීති සම්පාදනය සහ මූලික අයිතිවාසිකම් සහ නීතියේ ආධිපත්‍යය සඳහා එහි විභව ඇඟවුම් පිළිබඳ ව සිය බරපතල කනස්සල්ල පළ කළේය.
රාජ්‍ය නීති පරීක්ෂා කිරීම, ස්වාධීන ආයතන ආරක්ෂා කිරීම සහ විධායක බලය ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාවට යටත්ව පවතින බව සහතික කිරීම සඳහා පාර්ලිමේන්තුවේ විපක්ෂයේ වගකීම බව විපක්ෂ නායක සජිත් ප්‍රේමදාස මහතා මෙහි දී අවධාරණය කළේය. ත්‍රස්තවාදයට සහ බරපතළ සංවිධානාත්මක අපරාධවලට එරෙහි ව තීරණාත්මක ක්‍රියාමාර්ග ගැනීම ඵලදායී අධිකරණ අධීක්ෂණයක් සහ සිවිල් නිදහසට ගරු කිරීමක් සමඟ සිදු කළ යුතු බව ද හෙතෙම මෙහි දී නැවත වරක් අවධාරණය කළේය.
සංවිධානාත්මක අපරාධ වැළැක්වීමේ පනත් කෙටුම්පත පිළිබඳ 2026 ඔක්තෝබර් 21 වැනි දින ශ්‍රී ලංකා මානව හිමිකම් කොමිසමේ (HRCSL) නිල ප්‍රකාශය කෙරෙහි ද මෙහි දී විශේෂ අවධානයක් යොමු විය. යෝජිත පනත් කෙටුම්පත ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාවේ මූලික අයිතිවාසිකම් පරිච්ඡේදය සහ ශ්‍රී ලංකාවේ ජාත්‍යන්තර මානව හිමිකම් බැඳීම් සමඟ “සම්පූර්ණයෙන් ම නොගැලපෙන” බව කොමිසම තක්සේරු කළ අතර එය 1979 ත්‍රස්තවාදය වැළැක්වීමේ පනතට වඩා කුරිරු විය හැකි බව ද විස්තර කළේය. මේවා අධිකරණයක් විසින් සොයා ගන්නා ලද ඒවා නොව HRCSL හි තක්සේරු කිරීම් බව ද විපක්ෂ නායක සජිත් ප්‍රේමදාස අවධාරණය කළේය.
ජ්‍යෙෂ්ඨ පොලිස් නිලධාරීන්ට කරන ලද පාපොච්චාරණ පිළිගැනීම, විධායකය හරහා නියෝග කරන ලද රඳවා තබා ගැනීම, “බරපතල අපරාධ” පිළිබඳ පුළුල් අර්ථ දැක්වීම, චෝදනා එල්ල වන අපරාධ කණ්ඩායම් සාමාජිකත්වය තක්සේරු කිරීමේ දී ඇඳුම් පැළඳුම්, පච්ච කොටා ගැනීම හෝ ඇසුර වැනි නිර්ණායක සහ රිමාන්ඩ් කිරීම සහ ඇප මත අධිකරණ අභිමතය සීමා කරන විධිවිධාන පිළිබඳ ගැටලු කොමිසම හඳුනා ගෙන ඇත.
තීරණාත්මක ලෙස, සංවිධානාත්මක අපරාධ වැළැක්වීමේ පනත් කෙටුම්පත ඉල්ලා අස්කර ගැනීමට සහ ව්‍යවස්ථාපිත සහ ජාත්‍යන්තර මානව හිමිකම් ප්‍රමිතීන්ට අනුකූල වන පරිදි සැලකිය යුතු ලෙස සංශෝධනය කිරීමට HRCSL නිර්දේශ කර තිබේ.
අමාත්‍යාංශය විසින් ප්‍රකාශයට පත් කරන ලද ත්‍රස්තවාදී පනත් කෙටුම්පත පිළිබඳ 2026 ඔක්තෝබර් 1 දිනැති නිරීක්ෂණවල දී, ත්‍රස්තවාදය පිළිබඳ යෝජිත නිර්වචනය පටු කිරීම, රඳවා තබා ගැනීමේ නියෝග අධිකරණ අධීක්ෂණයට යටත් කිරීම, ඇප ලබා දීම සඳහා අර්ථවත් අධිකරණ අධිකාරියක් ආරක්ෂා කිරීම, නීති උපදේශකයින් වෙත කඩිනම් ප්‍රවේශය සහතික කිරීම සහ යෝජිත සමාලෝචන යාන්ත්‍රණයේ ස්වාධීනත්වය සහතික කිරීම සඳහා HRCSL රජයෙන් වෙන වෙනම ඉල්ලා සිටියේය. ත්‍රස්තවාදී වැරදි සාමාන්‍ය අපරාධ නීතිය යටතේ ආමන්ත්‍රණය කළ යුතු බවට එහි මතය ද එය නැවත වරක් අවධාරණය කළේය.
ශ්‍රී ලංකා නීතිඥ සංගමය (BASL), ඔක්තෝබර් 21 වැනි දින සිය ප්‍රකාශයේ, සංවිධානාත්මක අපරාධ පනත් කෙටුම්පත ඉල්ලා අස්කර ගැනීමට සහ වර්තමාන ස්වරූපයෙන් ත්‍රස්තවාදී පනත් කෙටුම්පත ඉල්ලා අස්කර ගැනීමට හෝ සංශෝධනය කිරීමට ඉල්ලා සිටියේය. විශේෂඥ කමිටු වාර්තාව ප්‍රකාශයට පත් කිරීමට ද එය ඉල්ලා සිටි අතර ත්‍රස්තවාදී පනත් කෙටුම්පතට අදාළ විරෝධතා වාර්තා කළ අතර කමිටුව විසින් අනුමත කරන ලද කෙටුම්පතෙන් බැහැරවීම් පිළිබඳ කනස්සල්ල මතු කළේය.
විනිවිද පෙනෙන ව්‍යවස්ථාදායක ප්‍රතිචාරයක අවශ්‍යතාව මෙහි දී විපක්ෂ නායක සජිත් ප්‍රේමදාස අවධාරණය කළේය.
- අදාළ විශේෂඥ නිර්දේශ ප්‍රකාශයට පත් කිරීම.
- වැරදි පිළිබඳ පැහැදිලි සහ සමානුපාතික අර්ථ දැක්වීම්.
- රඳවා තබා ගැනීම, රිමාන්ඩ් කිරීම සහ ඇප මත අර්ථවත් අධිකරණ අභිමතය.
- බලහත්කාරයෙන් කරන ලද පාපොච්චාරණ සහ අත්තනෝමතික සෝදිසි කිරීම් වලින් ආරක්ෂාව සහ
- එවැනි දුරදිග යන ඇඟවුම් සහිත නීති සම්පාදනය කිරීමට පෙර BASL, HRCSL සහ අනෙකුත් අදාළ පාර්ශවකරුවන් සමඟ සාකච්ඡා කිරීම.
මෙම ආරක්ෂණ දේශපාලනඥයින්ගේ හෝ ක්‍රියාකාරීන්ගේ වරප්‍රසාද නොවන බව හෙතෙම අවධාරණය කළේය. ඒවා සාමාන්‍ය පුරවැසියන්, තරුණයින්, පවුල්, ව්‍යාපාර සහ අපරාධ යුක්ති විනිශ්චය පද්ධතිය සමඟ සම්බන්ධ විය හැකි අනෙකුත් සියල්ලන් ම ආරක්ෂා කරයි. විපක්ෂයේ ස්ථාවරය වන්නේ ජාතික ආරක්ෂාව සහ නීතියේ ආධිපත්‍යය එකිනෙකා ශක්තිමත් කළ යුතු අතර, ඒවා අඩපණ නොකළ යුතු බවයි.
මෙම උපදේශනය රාජ්‍ය තාන්ත්‍රික සහ ජාත්‍යන්තර නියෝජිතයන් සමඟ ස්වාධීන ව ලේඛනගත ගැටලු බෙදා ගැනීමට අවස්ථාවක් ලබා දුන්නේය. බාහිර මැදිහත්වීම් හෝ පක්ෂග්‍රාහී අනුමැතියට වඩා ඵලදායී සංවාදයක් අවධාරණය කරමින්, ශ්‍රී ලංකාවේ ස්වෛරීභාවය සහ දේශීය නීතිමය ප්‍රශ්න විසඳීම සඳහා පාර්ලිමේන්තුවේ, අධිකරණයේ සහ ජාතික ආයතනවල මූලික වගකීම බව විපක්ෂ නායක සජිත් ප්‍රේමදාස නැවත තහවුරු කළේය.
ව්‍යවස්ථාපිත ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදය, අධිකරණ ස්වාධීනත්වය සහ පුද්ගල නිදහස තහවුරු කරන අතරම බරපතල අපරාධවලින් මහජනතාව ආරක්ෂා කරන ඵලදායී ආරක්ෂක නීති සම්පාදනය සඳහා ඵලදායී පාර්ලිමේන්තු මැදිහත්වීමක් සඳහා තම කැපවීම විපක්ෂ නායකවරයා නැවත වරක් අවධාරණය කළේය.
